De Duitse journalist Frank Lorentz woont al 25 jaar in Keulen. Daarvoor zwierf hij jarenlang van appartement naar appartement, van land naar land en van stad naar stad. Maar eenmaal in Keulen besloot hij er voorgoed te blijven. Waarom? Dat is de vraag die Klaartje Til stelde aan Frank om te achterhalen wat Keulen zo’n bijzondere stad maakt.
door Klaartje Til
Frank, waarom ben na jaren van rondzwerven in diverse steden en diverse landen in Keulen gebleven?
Ik denk dat ik graag in een grote stad wilde wonen, groter dan Düsseldorf. Ik werkte daar voor een mediabedrijf dat mij een job aanbood vlakbij mijn woonadres. Ik had te voet naar kantoor kunnen gaan. Dat was het moment waarop ik besloot naar Keulen te verhuizen. Het klinkt gek, maar ik ga liever met de auto naar mijn werk dan lopend.
Als je Keulen met andere Duitse steden vergelijkt, springt Keulen er dan uit?
Keulen lijkt op Berlijn. Het is een beetje vies, niet echt mooi en de mensen kleden zich relaxed, heel informeel zeg maar. In Düsseldorf zijn de mensen chiquer gekleed. Er is een high-society lifestyle in Düsseldorf. In Keulen heerst een relaxed lifestyle.
Hoe noem je mensen die uit Keulen komen?
In het Duits heet Keulen, Köln en er is onderscheid tussen Kölner en Kölsch. Kölner zijn mensen die uit Keulen komen, maar je mag jezelf Kölsch noemen als je minstens vijf generaties Kölner bent. Dan pas ben je Kölsch.
Ik ben nog nooit in Keulen geweest. Als ik Keulen zou bezoeken wat is dan de ultieme Keulen beleving?
Dan moet je per trein komen terwijl je luistert naar elektronische muziek want Keulen is bekend om zijn electronic music scene. Je stapt uit op station Köln Hauptbahnhof en wanneer je het stationsgebouw uit loopt vind je de Dom recht tegenover je. Vergeet niet de glas-in-lood ramen te bewonderen van de beeldend kunstenaar Gerhard Richter. Hij heeft die special voor de Dom gemaakt. Na je bezoek aan de Dom maak je een wandeling langs de Rijn. Daarna bezoek je een voetbalwedstrijd van FC Köln. Op de laatste dag van Carnaval, Rosenmontag, moet je de Carnavalsoptocht zien. Na de Carnavalsoptocht drink je in een Brauhaus een Kölsch biertje in een smal glas, een zogenaamde “Stange”.
Is er een eigen voetbalcultuur in Keulen?
Jazeker, FC Köln, is één van de grootste clubs van Duitsland. De club promoveert en degradeert voortdurend. Mijn zoon zag zijn eerste FC Köln wedstrijd toen hij vier jaar oud was. We zagen de wedstrijd in een café. FC Köln verloor en zou weer eens degraderen uit de Bundesliga. Na afloop van de wedstrijd waren de mensen in het café één seconde teleurgesteld. Twee seconden later werd er muziek gedraaid en begonnen mensen mee te zingen met de muziek. Zij vierden dat FC Köln zeker wel weer eens zal promoveren. Natuurlijk heb je in Keulen hooligans die boos zijn als FC Köln verliest, maar de meeste supporters vieren zowel het winnen als verliezen, beide zijn een reden tot feesten.
Welke rol speelt de rivier de Rijn in Keulen?
Zonder de Rijn zou de stad niet Keulen zijn. In het zuiden van Keulen, in de buurt van Rodenkirchen, zijn zandstranden, de zogenaamde Kölsche Riviera. Op warme zomerdagen is het heel verleidelijk om een plons te nemen in de Rijn. Maar er is een levensgevaarlijke onderstroom die je naar de bodem van de rivier sleurt. Je hebt geen schijn van kans. Het is daarom verboden in de Rijn te zwemmen. De Rijn is ambivalent, het heeft twee gezichten, een liefelijk gezicht en een donker gezicht.
Je noemde de buurt Rodenkirchen, zijn buurten belangrijk voor de identiteit van Keulen?
Keulen bestaat uit zogenaamde “Veedel”, een soort kleine dorpjes die alles hebben wat je nodig hebt zoals supermarkten, winkels en restaurants. Keulen bestaat uit ongeveer twaalf “Veedel”. Samen vormen ze de stad Keulen.
Waarom is Keulen niet echt een mooie stad?
Natuurlijk is er de prachtige Dom, het is het grootste sightseeing monument van Duitsland waar miljoenen toeristen op afkomen. Keulen is zwaar gebombardeerd tijdens de Tweede Wereldoorlog. Ik denk dat toen zo’n 95% van de binnenstad is verwoest, het merendeel van de historische binnenstad is verdwenen. Na de oorlog is alles weer opgebouwd tegen zo laag mogelijk kosten. Daarom ziet de binnenstad van Keulen eruit zoals het nu eruit ziet. Maar weet je, het zijn de mensen die Keulen maken tot wat het is, niet stenen, die doen er niet toen. Behalve de Dom dan.
Hoe maken de mensen de stad Keulen?
De mensen in Keulen zijn ruimdenkend en maken meteen een praatje met je. Het kost geen moeite om met ze in contact te komen. Ze houden van hun stad. Deze liefde voor de stad hoor je in de Keulse carnavalsliedjes. Er is een nummer met de titel Hey Kölle! Du bes e Jeföhl, vertaald is dat Hé Keulen! Je bent een gevoel. Het nummer is van de Kölsch band Höhner. Dat is wat Keulen is, een gevoel, niet stenen of sightseeing attracties, maar een gevoel. Trouwens, het clublied van FC Köln is ook van de band Höhner. Het heet Mer stonn zo dir, FC Kölle. Deze muziek is Kölsch, FC Köln is Kölsch en natuurlijk heet het lokale bier Kölsch.
Wat maakt Keulen uniek?
De Duitse voetbalcoach, Jürgen Klopp, heeft eens tijdens een persconferentie, het volgende antwoord gegeven op de vraag wat voor soort coach bent u- Ik ben de normale. Dat zou je ook van Keulen kunnen zeggen. Keulen is de normale. Met uitzondering van de Dom is Keulen doodnormaal.